Bỏ thuế khoán 2026: Các loại thuế hộ kinh doanh cá thể phải đóng là gì?

Khi cơ chế thuế khoán được điều chỉnh từ năm 2026, hộ kinh doanh cá thể cần chuyển sang tự kê khai và xác định nghĩa vụ thuế theo quy định hiện hành. Việc nắm rõ các loại thuế hộ kinh doanh phải nộp và cách áp dụng trong từng trường hợp là cơ sở để hộ kinh doanh thực hiện đúng quy định và hạn chế sai sót trong quá trình kê khai.

Nội dung chính của bài viết:

• Hộ kinh doanh cần nắm rõ các loại thuế phải nộp như thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân và một số thuế/phí đặc thù để kê khai đúng quy định và tránh rủi ro pháp lý.

• Tùy theo quy mô doanh thu và đặc thù hoạt động, hộ kinh doanh có thể áp dụng phương pháp tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu hoặc theo thu nhập tính thuế để đảm bảo phù hợp và tối ưu nghĩa vụ thuế.

• Việc tuân thủ đúng thời hạn kê khai, nộp thuế và lựa chọn hình thức nộp phù hợp (trực tuyến hoặc trực tiếp) giúp hộ kinh doanh vận hành ổn định và hạn chế phát sinh tiền phạt.

1. Các loại thuế hộ kinh doanh cá thể phải đóng 

Nắm rõ nghĩa vụ thuế giúp hộ kinh doanh chủ động kê khai đúng quy định và tránh sai sót, đặc biệt với các khoản thuế phổ biến dưới đây.

1.1. Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)

Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) là loại thuế áp dụng đối với thu nhập của cá nhân từ hoạt động sản xuất, kinh doanh. Đối với hộ kinh doanh, thuế TNCN thường được xác định theo tỷ lệ trên doanh thu tùy theo lĩnh vực kinh doanh, theo quy định của pháp luật thuế hiện hành.

• Đối tượng áp dụng: Thuế TNCN chỉ áp dụng đối với cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 500 triệu đồng. Nếu doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống, cá nhân không phải nộp thuế TNCN.

• Phương pháp tính thuế: Từ năm 2026, hộ kinh doanh không còn áp dụng phương pháp khoán mà chuyển sang các phương pháp sau:

• Phương pháp tỷ lệ trên doanh thu: Áp dụng cho hộ kinh doanh có doanh thu từ trên 500 triệu đồng đến 03 tỷ đồng/năm (nếu lựa chọn). Thuế nộp = (Doanh thu - 500 triệu đồng) × Thuế suất.

• Phương pháp thu nhập tính thuế (Doanh thu - Chi phí): Bắt buộc đối với hộ kinh doanh có doanh thu trên 03 tỷ đồng/năm. Thu nhập tính thuế = Doanh thu - Chi phí hợp lý (phải có hóa đơn, chứng từ).

Hộ kinh doanh cá thể phải nộp thuế thu nhập cá nhân dựa trên doanh thu hoặc lợi nhuận

1.2. Thuế giá trị gia tăng (GTGT)

Thuế giá trị gia tăng (GTGT) là loại thuế đánh trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ trong quá trình sản xuất và tiêu dùng. Đối với hộ kinh doanh, thuế GTGT thường được tính theo tỷ lệ trên doanh thu, tùy theo ngành nghề, thay vì phương pháp khấu trừ như doanh nghiệp.

• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với hộ kinh doanh có doanh thu năm trên 500 triệu đồng. Doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.

• Phương pháp tính thuế: Hộ kinh doanh áp dụng phương pháp tính trực tiếp trên doanh thu bằng tỷ lệ % nhân với doanh thu. Tỷ lệ % này tùy thuộc vào ngành nghề (1%, 2%, 3%, hoặc 5%).

Lưu ý quan trọng: Hộ kinh doanh không được sử dụng hóa đơn đầu vào để khấu trừ thuế GTGT như doanh nghiệp. Hóa đơn đầu vào chỉ dùng làm căn cứ xác định chi phí hợp lý khi tính thuế TNCN (nếu tính theo phương pháp thu nhập).

Thuế giá trị gia tăng được tính dựa trên tỷ lệ phần trăm của doanh thu bán hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ của hộ kinh doanh 

1.3. Một số loại thuế, phí đặc thù khác

Hộ kinh doanh cần nộp các loại thuế/phí sau nếu thuộc đối tượng:

• Thuế tiêu thụ đặc biệt: Nếu sản xuất rượu, bia, thuốc lá, kinh doanh karaoke, vũ trường...

• Thuế tài nguyên: Nếu khai thác khoáng sản, sản phẩm rừng tự nhiên, hải sản tự nhiên...

• Phí bảo vệ môi trường: Thường đi kèm với hoạt động khai thác khoáng sản.

Lưu ý: Từ ngày 01/01/2026, lệ phí môn bài đã bị bãi bỏ, giúp giảm bớt gánh nặng thuế cho hộ kinh doanh cá thể. Đây là một thay đổi quan trọng cần lưu ý trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế.

2. Hộ kinh doanh tính thuế theo phương pháp nào?

Để tính thuế chính xác, hộ kinh doanh cá thể sẽ áp dụng các phương pháp kê khai thuế khác nhau, tùy thuộc vào từng loại thuế và đặc thù hoạt động kinh doanh của mình. Dưới đây là 2 phương pháp tính thuế phổ biến mà hộ kinh doanh có thể áp dụng:

• Phương pháp tỷ lệ trên doanh thu: Áp dụng cho doanh thu từ trên 500 triệu đồng đến 03 tỷ đồng. 

• Công thức: Thuế TNCN = (Doanh thu năm - 500 triệu đồng) x Thuế suất (tùy ngành nghề).

• Phương pháp thu nhập tính thuế (Doanh thu - Chi phí): Bắt buộc cho doanh thu trên 03 tỷ đồng.

• Doanh thu từ trên 03 tỷ đồng đến 50 tỷ đồng: Thuế suất 17%.

• Doanh thu trên 50 tỷ đồng: Thuế suất 20%.

• Các loại thuế, phí khác: Hộ kinh doanh cũng có thể phải đóng các loại thuế đặc thù khác như thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế tài nguyên, hoặc phí môi trường. Các khoản thuế, phí này sẽ tính theo tỷ lệ phần trăm trên giá trị hàng hóa, dịch vụ, hoặc tài nguyên khai thác được.

>> Tìm hiểu thêm: Cách tính thuế hộ kinh doanh.

Hộ kinh doanh cá thể tính thuế theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu hoặc lợi nhuận, tùy theo loại thuế và ngành nghề kinh doanh

3. Hộ kinh doanh nộp tờ khai và tiền thuế khi nào?

Nắm rõ thời hạn kê khai và nộp thuế giúp hộ kinh doanh tuân thủ đúng quy định và tránh phát sinh tiền phạt theo các mốc thời gian cần lưu ý dưới đây:

4. Hộ kinh doanh cá thể nộp thuế ở đâu?

Hộ kinh doanh có thể thực hiện nộp thuế qua hai phương thức chính:

• Nộp trực tuyến: Hộ kinh doanh có thể nộp qua Cổng thông tin điện tử của Tổng cục Thuế, ứng dụng eTax Mobile, hoặc dịch vụ ngân hàng điện tử. Hộ kinh doanh lưu ý sử dụng Mã định danh khoản phải nộp (ID) để tiền thuế được hạch toán tự động và chính xác.

• Nộp trực tiếp: Hộ kinh doanh có thể nộp tại ngân hàng, các tổ chức được ủy nhiệm thu hoặc cơ quan thuế. Riêng người cao tuổi, người khuyết tật hoặc hộ tại vùng đặc biệt khó khăn có thể nộp hồ sơ và thuế trực tiếp tại Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã.

Giải pháp Nộp thuế số VNPAY giúp kê khai và nộp thuế nhanh chóng, quản lý dữ liệu tập trung, an toàn và tiết kiệm thời gian cho hộ kinh doanh 

5. Câu hỏi thường gặp

5.1. Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm có cần kê khai thuế không?

Hộ kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT và không phải nộp thuế TNCN. Thay vì nộp tờ khai thuế, hộ kinh doanh chỉ cần thông báo doanh thu thực tế phát sinh trong năm cho cơ quan thuế chậm nhất là ngày 31 tháng 01 của năm dương lịch tiếp theo. 

>> Tìm hiểu thêm: Hướng dẫn kê khai thuế hộ kinh doanh.

5.2. Hộ kinh doanh nộp thuế khoán có cần làm thủ tục chuyển đổi sang thuế kê khai không?

Hộ kinh doanh không cần làm thủ tục chuyển đổi tự nguyện. Kể từ ngày 01/01/2026, tất cả hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trên toàn quốc bắt buộc phải chuyển sang phương pháp kê khai (tự tính, tự khai, tự nộp) do phương pháp khoán đã bị xóa bỏ theo quy định của Quốc hội.

5.3. Hộ kinh doanh online/sàn TMĐT phải nộp các loại thuế nào?

Hộ kinh doanh hoạt động trên các sàn thương mại điện tử (TMĐT) cần nộp hai loại thuế chính:

• Thuế giá trị gia tăng (GTGT)

• Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)

Các sàn TMĐT thường sẽ tự động kê khai và trích nộp hai loại thuế này, thường là 1,5% doanh thu. Ngoài ra, nếu kinh doanh hàng hóa đặc thù, hộ kinh doanh có thể phải nộp thêm thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường, phí tài nguyên...

Tóm lại, việc bỏ thuế khoán và chuyển sang phương pháp kê khai thuế cho hộ kinh doanh cá thể từ năm 2026 sẽ tạo ra nhiều thay đổi quan trọng trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế. Việc nắm vững các loại thuế hộ kinh doanh phải nộp sẽ giúp hộ kinh doanh thực hiện đúng nghĩa vụ thuế và tránh được những rắc rối không đáng có.

Nếu hộ kinh doanh cần thêm sự hỗ trợ trong quá trình kê khai hoặc tìm kiếm giải pháp nộp thuế phù hợp, đừng ngần ngại liên hệ với VNPAY để được tư vấn nhanh chóng

• Hotline: *3388

• Email: hotro@vnpay.vn

• Đăng ký tư vấn: Tại đây

*Thông tin mang tính tham khảo, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nên tra cứu các văn bản pháp luật mới nhất hoặc liên hệ cơ quan thuế để áp dụng đúng quy định.